شاکی : آقای عسگر محمدیان و غیره مقدمه : شکات به شرح دادخواست های تقدیمی اعلام داشته اند سازمان تأمین اجتماعی به بهانه اینکه در حال حاضر از بیمه بیکاری استفاده می شود و شاغل نمی باشیم از پرداخت مستمری خودداری می نماید با توجه به موارد ذیل تقاضای نقض و ابطال بند 5 ماده 14 تصویبنامه هیأت دولت در مشاغل سخت و زیان آور را دارم . 1ـ تأمین اجتماعی مرجع تفسیر قانون نمی باشد. 2ـ هیچ دستگاه دولتی حق ندارد تا زمانی که قانون صراحت دارد آیین نامه خلاف نص صریح قانون تصویب کند. 3ـ با توجه به بند 6 لایحه اصلاح تبصره 2 الحاقی ماده 76 قانون اصلاح مواد 77 و 72 و تبصره ماده 76 قانون تأمین اجتماعی مصوب 54 و الحاق دو تبصره به ماده 76 مصوب سال 1371 که به صراحت اعلام می دارد کلیه بیمه شدگان که دارای سابقه پرداخت بیمه بیکاری در کارهای سخت و زیان آور به تاریخ قبل از تصویب این قانون را دارند نیز می توانند از مزایای مستمری بازنشستگی استفاده نمایند. خواهان استفاده از حق مستمری بازنشستگی می باشم . 4ـ بنابر بند 3 ماده 13 آیین نامه فوق الذکر استفاده از مقرری بیمه بیکاری فقط توالی را از بین می برد و تبدیل به تناوب می کند که بنابر آیین نامه فوق الذکر شخصی که دارای 20 سال سابقه متوالی و 25 سال سابقه متناوب باشد می تواند از حق مذکور استفاده نماید و درخواست بازنشستگی نماید که در این خصوص تقاضای رسیدگی به موضوع را دارم . معاون دفتر امور حقوقی دولت در پاسخ به شکایت مذکور طی نامه شماره 45762 مورخ 5/11/1382 مبادرت به ارسال تصویر نامه شماره 23199/د7100/ مورخ 13/8/1382 سازمان تأمین اجتماعی و نامه شماره 70308 مورخ 19/8/1382 وزارت کار و امور اجتماعی نموده است . در نامه معاون حقوقی و امور مجلس سازمان تأمین اجتماعی آمده است . 1ـ اولاً حکم مقرر در بند (5) ماده 14 آیین نامه اجرایی بند 5 جزء (ب ) ماده واحده قانون اصلاح تبصره 2 الحاقی ماده 76 قانون اصلاح مواد 72 و 77 و تبصره ماده 76 قانون تأمین اجتماعی دال بر لزوم داشتن حداقل 20 سال متوالی و یا 25 سال متناوب اشتغال در کارهای سخت و زیان آور به منظور ارائه درخواست بازنشستگی نه تنها مغایرتی با قانون ماده واحده 1380 ندارد بلکه کاملاً منطبق بر بند یک جزء ب ماده واحده یاد شده می باشد که مقرر می دارد «افرادی که حداقل 20 سال متوالی و یا 25 سال متناوب در کارهای سخت و زیان آور اشتغال داشته باشند و در هر مورد حق بیمه مدت مزبور را به سازمان پرداخته باشند می توانند تقاضای مستمری بازنشستگی نمایند...» ثانیاً بند 5 ماده 14 معترض عنه از حیث شمول آن نسبت به سوابقی که قبل از تصویب قانون ماده واحده 8 توسط بیمه شدگان کسب شده است ، کاملاً منطبق بر احکام ماده واحده مزبور به ویژه بند 6 جزء ب آن بوده و بدین ترتیب بند 5 ماده 14 مزبور از این حیث که زمینه تسری و شمول احکام ماده واحده را به قبل و بعد از تصویب آن فراهم نموده است . وفق منطوق احکام ماده واحده بوده و شکایت مطروحه از این جهت نیز کاملاً قابل رد می باشد. 2ـ شکایت مزبور در حدی که ناظر به اعتراض به نحوه احراز توالی و تناوب اشتغال در مشاغل سخت و زیان آور می باشد نیز فاقد توجیه می باشد، زیرا اولاً مستنداً به منطوق صریح بند (5) جزء ب ماده واحده مصوب 1380 تشخیص مشاغل سخت و زیان آور و نحوه احراز توالی و تناوب اشتغال به آیین نامه ای تفویض شده است که توسط سازمان تأمین اجتماعی و وزارتین بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی و کار و امور اجتماعی تهیه و تصویب هیأت وزیران می رسد. آیین نامه مزبور نیز پس از طی مراحل استصوابی لازم در قالب تصویبنامه 58352/ت 25960 ه مورخ 27/12/1380 تصویب و ابلاغ گردیده است . ثانیاً از جمله مواردی که لازم بود در آیین نامه مزبور مورد بررسی و حکم قرار گیرد، تعیین و احصاء عواملی است که توالی اشتغال در کارهای سخت و زیان آور را از بین نمی برد (موضوع ماده 13 آیین نامه ) و یا بالعکس تعیین علل و عواملی است که موجب قطع توالی اشتغال شده و آن را از حالت توالی به تناوب مبدل می نمایند. بدیهی است عدم تعیین عوامل مزبور ممکن بود در عمل مشکلات اجرایی فراوانی را موجب شده و ای بسا باعث اختلاف رویه در اعمال مقررات نسبت به موارد مشابه می گشت . ثالثاً از جمله عوامل قاطع توالی اشتغال وقوع بیکاری است بدون اینکه منتهی به استحقاق دریافت مقرری بیکاری می گردد. در توجیه اینکه بیکاری بدون دریافت مقرری بیکاری قاطع توالی است باید اظهار داشت : علاوه بر اینکه تشخیص توالی و تناوب و تعیین موجبات و عوامل آنها مستنداً به بند 5 قسمت ب ماده واحده به آیین نامه هیأت وزیران محول شده است و تعیین مورد یاد شده (بیکاری بدون دریافت مقرری ) نیز داخل در صلاحیت های تفویضی می باشد. اساساً به استناد تبصره 2 ماده 6 قانون بیمه بیکاری مصوب 1369 صرفاً ایام دریافت مقرری بیمه بیکاری جزو سوابق خدمت یا اشتغال بیمه شده محسوب می شود و دلیلی بر احتساب ایامی غیر از ایام دریافت مقرری به عنوان سابقه وجود ندارد. لذا شکایت یاد شده از این حیث نیز فاقد محمل قانونی بوده لذا قابل رد می باشد. معاون روابط کار وزارت کار و امور اجتماعی نیز در پاسخ به شکایت شاکی اعلام داشته اند. با توجه به بند 5 ماده 14 آیین نامه اجرایی کارهای سخت و زیان آور، شاغل بودن متقاضیان جهت استفاده از مزایای بازنشستگی پیش از موعد ملاک قرار داده شده و همچنین به استناد ردیف (د) از بند 2 ماده 13 آیین نامه مربوطه ایام استفاده از مقرری بیمه بیکاری مشروط بر اینکه بیمه شده قبل از اتمام و یا بلافاصله پس از اتمام دوره مزبور در مشاغلی که سخت و زیان آور شناخته شده مشغول به کار شود ملاک قرار می گیرد. لذا نظر به اینکه شاکی در حال استفاده از بیمه بیکاری می باشد و هنوز شاغل نشده ، شامل مقررات آیین نامه مذکور قرار نمی گیرد. هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست حجت الاسلام والمسلمین دری نجف آبادی و با حضور روسای شعب بدوی و روسا و مستشاران شعب تجدیدنظر تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آرا به شرح آتی مبادرت به صدور رأی می نماید. رأی هیأت عمومی در بند یک جزء ب ماده واحده اصلاح تبصره 2 الحاقی ماده 76 قانون اصلاح مواد 72 و 77 و تبصره ماده 76 قانون تأمین اجتماعی مصوب 54 و الحاق دو تبصره به ماده 76 مصوب 80 تصریح شده است که افرادی که حداقل 20 سال متوالی و یا 25 سال متناوب در کارهای سخت و زیان آور اشتغال داشته باشند و در هر مورد حق بیمه مدت مزبور را به سازمان پرداخته باشند می توانند تقاضای مستمری بازنشستگی نمایند. بنابراین بند 5 ماده 14 تصویبنامه شماره 85352/ت 25960 ه مورخ 27/12/1380 هیأت وزیران که به تجویز بند 5 جزء ب ماده واحده قانون مذکور و در مقام تبیین آن تنظیم و تصویب شده و مقرر داشته است «بیمه شدگان شاغل که حداقل 20 سال متوالی یا 25 سال متناوب سابقه پرداخت حق بیمه در مشاغل سخت و زیان آور مربوط به قبل از تاریخ تصویب قانون را داشته باشند و یا در آینده شرایط مذکور را احراز نمایند می توانند درخواست بازنشستگی خود را با رعایت بند 3 این ماده به سازمان تأمین اجتماعی تسلیم نمایند.» مغایرتی برای قانون ندارد.
مرکز قوانین گزیتانسخه آماده ارائه و بایگانی